psk@kurdistan.nu
PSK PSK Bulten Komkar Komjin Roja N Wean / Yayn Ariv Link Webmaster
Deng Kurdistan
 PSK
PSK Bulten
 KOMKAR
Komjin
 Roja N
 Wean/Yayn
 Ariv
 Link
Webmaster
 

Komeleya IRA Diyarbekir Roja Ziman Zikmak Proz kir

Komeleya IRA Diyarbekir bi mebesta prozkirina Roja Ziman Zikmak ya Navnetewey meşeke girsey li dar xist daxuyaniyek da. Di daxuyaniy perwerdehiya bi kurd hat xwestin.

Endam algirn Komeleya IRA Diyarbekir ji bo prozkirina Roja Ziman Zikmak 20 Sibat roja yekşem ji avahiya komeley hetan AZC Plazay bi awayeke girsey meşiyan. Di meş de algir endamn IRAy bi slogann Ziman me rmeta me ye, B ziman jiyan nabe Her tişt ji bo azadiya ziman avtin strana Aram Tgran ya bi nav Ziman Kurd gotin. Dema girseya IRAy gihşt ber AZC Plazay pş serdana standa mzey ya HAKPAR ku ji bo ziman zikmak hatib dann. Li wir pişt mzekirina daxwaznameyan, serok komeley Nevzat Karake daxuyaniy xwend. Karake got ku; Sib roja ziman zikmak ye. Gel kurd, di sedsala 21an de dsa nikare ziman xwe bi awayeke azad bikar bne. Gel kurd ji prozkirina v roja wek cejn dsa bpar e.

Karake diyar kir ku di sala 1999an de Rxistina Perwerde, Zanist and ya Neteweyn Yekby (UNESCO), ji bo pş li ber mirin wendabna zimann li din bigre, ji bo zextn li ser zimann zikmak yn hindikah geln bindest bn rakirin ji bo xurtkirina zimann li ber mirin, li din 21 Sibat wek Roja Ziman Zikmak lan kiriye. Karake got ku li gor statstkn UNESCOy li din ji 6 hezar zdetir ziman hene. Nzik 2500 ziman li ber windabn ne. Her weha li Tirkiyey j nzik 20 ziman di bin erxa asmlasyon ya rejma unter de doza hebn nebn dikin. Mixabin jibo pşlibergirtina asmlasyon mirina zimanan, UNESCO li Tirkiyey ne xwed program proje ye.

Nevzat Karake da zann ku bi ser avabna Komara Tirkiyey re 88 sal derbas bye 88 sal e li Tirkiyey bi dehan ziman ji aliy dewlet ve hatine qedexekirin. Xasima j zext zordestiyn li ser ziman kurd wext wext gihşt asteke faşzan. Ziman kurd ji bin hatiye nkarkirin, kesn ku bi kurd re mijl bne hatine girtin, weşann bi kurd hatine berhevkirin, cezayn giran li xebatkarn wan hatine birn. Heriqas bi vekirina TRT 6 li hin zanngehan vekirina beşn kurd poltkayn nkar flas kiribe j, ziman kurd h j bi awayeke azad nah bikarann. Lewra, perwerdehiya bi ziman tirk ji aliy rayedern dewlet ve wek xeteke sor a dewlet t diyarkirin. Ziman di qada perwerdehiy de h j qedexe ye. Karake bal kişand ser rewşa girtiyn kurd. Diyar kir ku girtiyn kurd, li dadgehan nikarin xwe biparzin. Dewlet dev ji nkar bernade. Parastinn ku bi kurd tn kirin, wek zimaneke ku j nay fmkirin di belgeyn ferm de t qeydkirin.

Nevzat Karake weha dom kir; Tirkiye, pwstiyn Peymana Lozan ku di 24 Trmeha 1923an de mor kirib j bi cih nayne. Di xaln 39 40 yn Peymana Lozan de, di hem qadn jiyan de bikaranna zimann neteweyn li Anatoliyay dijn bi awayeke resm hatib qeblkirin. L mixabin 88 sal e ev bi cih nah.

Herweha, li gor Peymana Mafn Zarokan ya ku ji aliy Tirkey ve j hatib morkirin, perwerdehiya bi ziman zikmak wek mafeke zarokan y xwezay hatiye pejirandin. L careke din mixabin, Tirkiyey xala 30 ya v peyman nepejirandiye.

Li gel gel kurd, gelek gel kmneteweyn ku li Tirkiyey hene j, nikarin ziman xwe y zikmak di hem qadn jiyan de bikar bnin. erxa asmlasyon ji bo wan j digere, mixabin ku ger dewlet dev ji poltkayn asmlasyon bernede, d di demeke nzk de gelek ziman bimrin wenda bibin.

Em careke din dixwazin bidin zann ku ziman rmet nasnameya gelan e. Asmlasyon j sceke mirovahiy ye. Div dewlet di war ziman de dev ji poltkayn nkar asmlasyon berde hewcedariyn peymann navnetewey yn ku mor kiriye, bi cih bne. Destra bingehn b guherandin astengiyn li pş azadiya ziman bn rakirin. Li gel ziman tirk, ziman kurd j wek ziman ferm b pejirandin. Ji bo bi zimann din j perwerdeh b kirin, derfet bn avakirin. Ziman kurd di hem saziyn dewlet de b serbestkirin. Navn cihn coxrafk bn adekirin. Elfbaya kurd b naskirin. Xebat, lkoln lgernn ji bo xurtkirin pşdebirina kurd bn destekirin ji kesn ku dixwazin di v war de bixebitin re derfet bn avakirin.

Herweha, ji bo pkirina poltkayn red, nkar, qedexekirin asmlasyon, bang daxwaza me ji gel me j ev e ku bi kurd bipeyvin, bi kurd binivsn, bi kurd bixwnin, bi kurd bifikirin bi kurd bijn.

Roja Ziman Zikmak proz be.

 
   
Deng Kurdistan 2011